Skip to main content

UGC NET Yoga 75 Objective Questions Answers in Hindi PDF Download

UGC NET Yoga Previous Year Question & Answers

Most Important Question for All Yoga Exams

Set-1

 

рдиोрдЯ:- рдЗрд╕ рдк्рд░рд╢्рдирдкрдд्рд░ рдоें рдкрдЪ्рдЪीрд╕ (25) рдмрд╣ुрд╕ंрдХрд▓्рдкीрдп рдк्рд░рд╢्рди рд╣ै। рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рджो (2) рдЕंрдХ рд╣ै। рд╕рднी рдк्рд░рд╢्рди рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп ।

1. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рдпुрдЧ्рдо рд╕рд╣ी рдвंрдЧ рд╕े рд╕ुрдоेрд▓िрдд рд╣ै? рдиीрдЪे рджिрдП рдЧрдП рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░ें:
рд╕ूрдЪी- i           рд╕ूрдЪी - ii
i.
рдХрд░ुрдгा       (A) рд╕ुрдЦ
ii.
рдоुрджिрддा      (B) рдЕрдкुрдг्рдп
iii.
рдоैрдд्рд░ी        (C) рдкुрдг्рдп
iv
рдЙрдкेрдХ्рд╖ा       (D) рджुрдЦ
рдХूрдЯः
     (i) (ii) (iii) (iv)
1. (A) (B) (D) (C)
2. (B) (A) (C) (D)
3. (D) (C) (A) (B)
4. (C) (D) (B) (A) 

    

2.
рд╕ूрдЪी 1 рдХो рд╕ूрдЪी рдЧ़ рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдП рдЧрдП рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें:
рд╕ूрдЪी- i                    рд╕ूрдЪी - ii
i.
рд╢ुрдХ्рд▓                     (A) рдкुрдг्рдп рдФрд░ рдкाрдк
ii.
рд╢ुрдХ्рд▓ рдХृрд╖्рдг           (B) рдкुрдг्рдп
iii.
рдХृрд╖्рдг                   (C) рдкुрдг्рдп рдФрд░ рдкाрдк рд╕े рд░рд╣िрдд
iv.
рдЕрд╢ुрдХ्рд▓ рдХृрд╖्рдг       (D) рдкाрдк
рдХूрдЯः
     (i) (ii) (iii) (iv)
1. (A) (B) (C) (D)
2. (B) (A) (D) (C)
3. (C) (B) (D) (A)
4. (D) (C) (B) (A)  

3. рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рдпुрдЧ्рдо рд╕рд╣ी рдвंрдЧ рд╕े рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдирд╣ीं рд╣ै?
рд╕ूрдЪी - i                    рд╕ूрдЪी - ii
1.
рдЖрд╕рди                  рд╕्рдеिрд░рддा
2.
рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо             рд▓ाрдШрд╡
3.
рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░              рдзैрд░्рдп
4.
рдз्рдпाрди                   рдк्рд░рдд्рдпрдХ्рд╖

4.
рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдкрд░ рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдП рдЧрдП рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें:
   
рд╕ूрдЪी - i                          рд╕ूрдЪी  - ii
i.
рд╕ेрд░िрдм्рд░рдо              (A) рд╕्рдеिрддि рдФрд░ рд╕्рдеिрддि рд╕ंрдмंрдзी рдХ्рд░िрдпाрдУं рдХा рдиिрдпрдорди рдХрд░рддा рд╣ै।   
ii.
рд╕ेрд░िрдмेрд▓рдо          (B) рд╢рд░ीрд░ рдХे рддाрдкрдоाрди, рднूрдЦ рдФрд░ рдк्рдпाрд╕ рдХा рдиिрдпрдорди рдХрд░рддा рд╣ै।
iii.
рдоेрдб्рдпुрд▓ा           (C) рднाрд╡, рд╢्рд░рд╡рдг рдФрд░ рджृрд╖्рдЯि рдХो рдСрдм्рд▓ॉрди्рдЧाрдп рдиिрдпंрдд्рд░िрдд рдХрд░рддाрд╣ै।
iv.
рд╣ाрдЗрдкोрдеेрд▓ेрдорд╕   (D) рд╢्рд╡рд╕рди рдФрд░ рд░рдХ्рдд рдкрд░िрд╕ंрдЪрд░рдг рддंрдд्рд░ рдХो рдиिрдпंрдд्рд░िрдд рдХрд░рддा рд╣ै।
рдХूрдЯः
     (i) (ii) (iii) (iv)
1. (C) (A) (B) (D)
2. (A) (B) (D) (C)
3. (C) (A) (D) (B)
4. (B) (C) (D) (A)

5.
рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी -ii  рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдП рдЧрдП рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें:
      
рд╕ूрдЪी - i                                          рд╕ूрдЪी - ii
i.
рд╡ाрдд рдХा рдЕрд╕ंрддुрд▓рди                        (A) 20 рдиाрдиाрдд्рдордЬ рд╡िрдХाрд░
ii.
рдкिрдд्рдд рдХा рдЕрд╕ंрддुрд▓рди                     (B) 80 рдиाрдиाрдд्рдордЬ рд╡िрдХाрд░
iii.
рдХрдл рдХा рдЕрд╕ंрддुрд▓рди                      (C) 40 рдиाрдиाрдд्рдордЬ рд╡िрдХाрд░
iv.
рдХिрди्‍рд╣ीं рджो рджूрд╖िрдд рджोрд╖ों рдХो рд╕ंрдпोрдЧ   (D) рдж्рд╡рди्рджрдЬ рд╡िрдХाрд░
рдХूрдЯः
     (i) (ii) (iii) (iv)
1. (A) (C) (B) (D)
2. (A) (D) (C) (B)
3. (B) (C) (A) (D)
4. (B) (A) (C) (D) 

6. рднрдЧрд╡рдж्рдЧीрддा рдХे рдХिрд╕ рд╢्рд▓ोрдХ рдоें “рд╕рдордд्рд╡ं рдпोрдЧ рдЙрдЪ्рдпрддे'' рдХा рд╡рд░्рдгрди рд╣ै?
(1) 3/48    (2) 2/50   (3) 3/50   (4) ) 2/48

7.
рд╕ांрдЦ्рдп рджрд░्рд╢рди рдХे рдк्рд░рд╡рд░्рддрдХ рд╣ैं :
(1)
рдЧौрддрдо   (2) рдХрдкिрд▓    (3) рдХрдгाрдж   (4) рдЬैрдоिрдиी

8.
рдкрддंрдЬрд▓ि рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдпोрдЧी рдХा рдХрд░्рдо рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХा рд╣ै?
(1)
рд╢ुрдХ्рд▓   (2) рдХृрд╖्рдг   (3) рдЕрд╢ुрдХ्рд▓ाрдХृрд╖्рдг    (4) рд╢ुрдХ्рд▓рдХृрд╖्рдг

9.
рдХрдаोрдкрдиिрд╖рдж्‌ рдоें рдХिрддрдиी рдк्рд░рдзाрди рдиाрдб़िрдпों рдХा рд╡рд░्рдгрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
(1) 100   (2) 101   (3) 110     (4) 111

10.
рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХिрд╕ рдЖрд╕рди рдХा рд╡рд░्рдгрди рд╢िрд╡ рд╕ंрд╣िрддा рдоें рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
(1)
рдкрдж्рдоाрд╕рди   (2) рдЙрдЧ्рд░ाрд╕рди  (3) рд╕्рд╡рд╕्рддिрдХाрд╕рди   (4) рднрдж्рд░ाрд╕рди

11.
рд╣рда рд░рдд्рдиाрд╡рд▓ी рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЪिрдд्рддрд╡ृрдд्рддिрдиिрд░ोрдз рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै :
(1)
рдпोрдЧ   (2) рд░ाрдЬ рдпोрдЧ   (3) рд╣рда рдпोрдЧ  (4) рдорд╣ा рдпोрдЧ

12.
рдХिрд╕ी рд╡рдпрд╕्рдХ рдХे рд▓िрдпे рдк्рд░ोрдЯीрди рдХी рд╕ंрд╕्рддुрдд рджैрдиिрдХ рдоाрдд्рд░ा рд╣ै :
(1) 2
рдЧ्рд░ाрдо/рдХि.рдЧ्рд░ा. рд╢рд░ीрд░ рднाрд░      (2) 1 рдЧ्рд░ाрдо/рдХि.рдЧ्рд░ा. рд╢рд░ीрд░ рднाрд░
(3) 0.5
рдЧ्рд░ाрдо/рдХि.рдЧ्рд░ा. рд╢рд░ीрд░ рднाрд░  (4) 1.5 рдЧ्рд░ाрдо/рдХि.рдЧ्рд░ा. рд╢рд░ीрд░ рднाрд░

13. рдЬीрд╡िрдд рдХोрд╢िрдХा рдХी рдХौрди-рд╕ी рд╕ंрд░рдЪрдиा ''рдЖрдд्рдорд╣рдд्рдпा рдХी рдеैрд▓ी'' рдХрд╣рд▓ाрддी рд╣ै?
(1)
рд╕ेंрдЯ्рд░ोрд╕ोрдо        (2) рд░ाрдЗрдмोрд╕ोрдо
(3)
рд▓ाрдЗрд╕ोрд╕ोрдо    (4) рдЧोрд▓्рдЧी рдРрдкрд░ेрдЯрд╕

14.
рдкंрдЪрдХोрд╢ рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा рдХा рдХिрд╕рдоें рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
(1)
рдЫाрди्рджोрдЧ्рдп рдЙрдкрдиिрд╖рдж्‌  (2) рддैрдд्рддिрд░ीрдп рдЙрдкрдиिрд╖рдж्‌
(3)
рдоाрдг्рдбूрдХ्рдп рдЙрдкрдиिрд╖рдж्‌   (4) рдоुрдг्рдбрдХ рдЙрдкрдиिрд╖рдж्‌

15.
рдордиोрд╡िрдЬ्рдЮाрди рдХिрд╕рдХा рд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рдЕрдз्рдпрдпрди рд╣ै?
 (1)
рдЖрдд्рдоा рдХा
(2)
рдорди рдХा
(3)
рдоाрдирд╡ рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░ рдФрд░ рдоाрдирд╕िрдХ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдХा
(4)
рдЪेрддрдиा рдХा

16.
рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЬीрд╡рди рдХे рддीрди рд╕्рддрдо्рдн рд╣ैं :
(1)
рд╡ाрдд, рдкिрдд्рдд, рдХрдл़  (2) рд╕рдд्рд╡, рд░рдЬрд╕ू, рддрдорд╕्‌
(3)
рдзрд░्рдо, рдЕрд░्рде, рдХाрдо    (4) рдЖрд╣ाрд░, рдиिрдж्рд░ा, рдм्рд░рд╣्рдордЪрд░्рдп

17. 
рдпोрдЧ рд╢िрдХ्рд╖ा рдХे рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдХा рдХेрди्рдж्рд░ рд╣ै :
 (1)
рдХेрд╡рд▓ рдЬ्рдЮाрди                   (2) рдХेрд╡рд▓ рд╢рдХ्рддि
(3)
рдХेрд╡рд▓ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рд╕ंрдмंрдз  (4)рд╕рд░्рд╡ांрдЧीрдг рд╡िрдХाрд╕

18.
рдХрдкाрд▓ рднाрддि рдХे рд▓िрдпे рдХौрди-рд╕ा рдХрдерди рд╕рд╣ी рд╣ै?  
(1)
рдк्рд░рд╢्рд╡ाрд╕ рд╕рдХ्рд░िрдп рд╣ै।    (2) рдиिःрд╢्рд╡ाрд╕ рдиिрд╖्рдХ्рд░िрдп рд╣ै।
(3)
рдк्рд░рд╢्рд╡ाрд╕ рдиिрд╖्рдХ्рд░िрдп рд╣ै। (4) рдк्рд░рд╢्рд╡ाрд╕ рдФрд░ рдиिःрд╢्рд╡ाрд╕ рд╕рдХ्рд░िрдп рд╣ैं।

19. рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд╕рдоाрдзि рд╕िрдж्рдзि рдХी рд╡िрдзि рд╣ै :
(a)
рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо          (b) рдИрд╢्рд╡рд░ рдк्рд░рдгिрдзाрди
(c)
рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╡ैрд░ाрдЧ्рдп (d) рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░
рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рд╕े рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

20.
рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХिрди рдоौрд╕рдоों рдоें рдирдпे рдпोрдЧрдн्рдпाрд╕िрдпों рдХो рдпोрдЧाрдн्рдпाрд╕ рд╢ुрд░ू рдХрд░рдиा рдЪाрд╣िрдпे ?
(a)
рд╣ेрдорди्рдд         (b) рд╢рд░рдж  
(c)
рд╢िрд╢िрд░         (d) рд╡рд╕ंрдд
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

21.
рд╣рда рд░рдд्рдиाрд╡рд▓ी рдоें рд╡рд░्рдгिрдд рдХुंрднрдХों рдХे рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ैं :
(a)
рднрд╕्рдд्рд░िрдХा, рдн्рд░ाрдорд░ी   (b) рдХेрд╡рд▓, рднुрдЬंрдЧीрдХрд░рдг
(c)
рдоूрд░्рдЪ्рдЫा, рдк्рд▓ाрд╡рдиी    (d) рд╕ीрдд्рдХाрд░ी, рд╢ीрддрд▓ी
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a), (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (b), (c)рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (a), (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (a) , (c)рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

22.
рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди-рд╕े рд╡िрдЯाрдоिрди рд╡рд╕ा рдШुрд▓्рдп рд╣ैं?
(a)
рд╡िрдЯाрдоिрди A    (b) рд╡िрдЯाрдоिрди B
(c)
рд╡िрдЯाрдоिрди C    (d) рд╡िрдЯाрдоिрди D
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :  
(1) (b)
рдФрд░ (c)     (2) (a) рдФрд░ (d)  
(3) (a)
рдФрд░ (b)     (4) (b) рдФрд░ (d) 

23. рдХрдл рдк्рд░рдХृрддि рд╡ाрд▓े рд╡्рдпрд╡िрддрдпों рдХे рд▓िрдП рдЖрд╣ाрд░ рдХे рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрдирд╕े рдк्рд░рдХाрд░ рд▓ाрднрджाрдпрдХ рд╣ैं?
(a)
рд╕्рдиिрдЧ्рдз               (b) рд▓рдШु
(c)
рд░ूрдХ्рд╖                    (d) рдЧुрд░ू

рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

24.
рд╣рда рдк्рд░рджीрдкिрдХा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдпोрдЧाрдн्рдпाрд╕ी рдХे рд▓िрдП рдХौрди рд╕े рдЦाрдж्рдп рдкрджाрд░्рде рдЕрдкрде्рдп рд╣ैं?
(a)
рджрд╣ी        (b) рджूрдз
(c)
рддрдХ्рд░        (d) рдирд╡рдиीрдд
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ : 
(1) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

25.
рдиेрдд्рд░ рд╡िрдХाрд░ों рдХे рд▓िрдП рдХौрди рд╕ी рд╢ुрдж्рдзिрдХрд░рдг рд╡िрдзिрдпाँ рд▓ाрднрджाрдпрдХ рдирд╣ीं рд╣ैं?
(a)
рдд्рд░ाрдЯрдХ     (b) рдмрд╕्рддि
(c)
рдиेрддि       (d) рдиौрд▓ि
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं। 

Answer- 1- (3), 2- (2), 3- (1), 4- (3), 5- (3), 6- (4), 7- (2), 8- (3), 9- (2), 10- (4), 11- (4), 12- (2), 13- (3), 14- (2), 15- (3), 16- (1), 17- (4), 18- (4), 19- (2), 20- (4), 21- (3), 22- (2), 23- (2), 24- (1), 25- (3)

 Set-2

 

рдиोрдЯ:- рдЗрд╕ рдк्рд░рд╢्рдирдкрдд्рд░ рдоें рдкрдЪ्рдЪीрд╕ (25) рдмрд╣ुрд╕ंрдХрд▓्рдкीрдп рдк्рд░рд╢्рди рд╣ै। рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рджो (2) рдЕंрдХ рд╣ै। рд╕рднी рдк्рд░рд╢्рди рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп ।

1. рд╕рд░्рд╡ाрдЗрдХрд▓ рд╕्рдкॉрдбिрд▓ोрд╕िрд╕ рдоें рдХौрди-рд╕े рдЖрд╕рди рдирд╣ीं рдХрд░рдиे рдЪाрд╣िрдпे ?
(a)
рдордХрд░ाрд╕рди   (b) рднुрдЬंрдЧाрд╕рди
(c)
рд╢рд╢ांрдХाрд╕рди (d) рдкाрджрд╣рд╕्рддाрд╕рди
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

2. рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХौрди рддрдиाрд╡ рдЬрдиिрдд рд░ोрдЧ рд╣ैं ?
(a)
рд╕िрд░-рджрд░्рдж  (b) рдЙрдЪ्рдЪ рд░рдХ्рддрдЪाрдк
(c)
рдордзुрдоेрд╣   (d) рдЖँрдЯिрд╕्рдо
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a), (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(2) (a), (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (b), (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(4) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

3. рдзрдиुрд░ाрд╕рди рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдХिрди рдоें рдиिрд╖िрдж्рдз рд╣ै ?
(a)
рдЙрдЪ्рдЪ рд░рдХ्рддрдЪाрдк    (b) рд╡िрдмрди्рдз
(c)
рдкेрдЯ рдХा рдоोрдЯाрдкा    (d) рд╣рд░्рдиिрдпा
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :  
рдХूрдЯ :
(1) (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(2) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(4) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

4. рдпौрдЧिрдХ рдЕрдн्рдпाрд╕ рдоें :
(a)
рдоंрдж рдФрд░ рд╕рддрдд рд╡्рдпाрдпाрдо рд╕рдо्рдоिрд▓िрдд рд╣ैं।
(b)
рдердХाрд╡рдЯ рд╣ोрддी рд╣ै।
(c)
рдорди рдХी рд╢ांрддि рдоिрд▓рддी рд╣ै।
(d)
рдХрдаोрд░ рд╡्рдпाрдпाрдо рд╕рдо्рдоिрд▓िрдд рд╣ैं।
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(2) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    
(4) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं।

5.
рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рджो рдХрдердиों рдоें рд╕े рдПрдХ рдХो рдЕрднिрдХрдерди (A) рдФрд░ рджूрд╕рд░े рдХो рддрд░्рдХ (R) рдХी рд╕ंрдЬ्рдЮा рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рд╡िрдХрд▓्рдкों рдоें рд╕े рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиिрдП :
рдЕрднिрдХрдерди (A) : рдХ्рд░िрдпा рдпोрдЧ рд╕े рдХ्рд▓ेрд╢ рдХी рдиिрд╡ृрдд्рддि рд╣ोрддी рд╣ै рдЬिрд╕рд╕े рд╕рдоाрдзि рдк्рд░ाрдк्рдд рд╣ोрддी рд╣ै।
рддрд░्рдХ (R) : рддрдк, рд╕्рд╡ाрдз्рдпाрдп рдФрд░ рдИрд╢्рд╡рд░ рдк्рд░рдгिрдзाрди рд╕рдоाрдзि рдк्рд░ाрдк्рддि рд╣ेрддु рдХ्рд░िрдпा-рдпोрдЧ рдХे рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╕ाрдзрди рд╣ैं।
рдЙрдкрд░ोрдХ्рдд рджो рдХрдердиों рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рдиिрдо्рдорд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рд╕рд╣ी рд╣ै ?
(1) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं рддрдеा (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╣ै।
(2) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдирд╣ीं рд╣ै।
(3) (A)
рд╕рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рдЧрд▓рдд рд╣ै।
(4) (A)
рдЧрд▓рдд рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рд╕рд╣ी рд╣ै। 

6. рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рджो рдХрдердиों рдоें рд╕े рдПрдХ рдХो рдЕрднिрдХрдерди (A) рдФрд░ рджूрд╕рд░े рдХो рддрд░्рдХ (R) рдХी рд╕ंрдЬ्рдЮा рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рд╡िрдХрд▓्рдкों рдоें рд╕े рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиिрдП :
рдЕрднिрдХрдерди (A) : рдмंрдз рдпोрдЧ рдХे рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╕ाрдзрди рд╣ैं।
рддрд░्рдХ (R) : рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо рдХे рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХे рд╕ाрде рдмंрдз рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдЖрдирди्рдж рдХी рдк्рд░ाрдк्рддि рдХे рд▓िрдпे рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। 

рдЙрдкрд░ोрдХ्рдд рджो рдХрдердиों рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рд╕рд╣ी рд╣ै?
(1) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं рддрдеा (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╣ै।
(2) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдирд╣ीं рд╣ै।
(3) (A)
рд╕рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рдЧрд▓рдд рд╣ै।
(4) (A)
рдЧрд▓рдд рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рд╕рд╣ी рд╣ै।

7.
рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рджो рдХрдердиों рдоें рд╕े рдПрдХ рдХो рдЕрднिрдХрдерди (A) рдФрд░ рджूрд╕рд░े рдХो рддрд░्рдХ (R) рдХी рд╕ंрдЬ्рдЮा рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рд╡िрдХрд▓्рдкों рдоें рд╕े рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиिрдП
рдЕрднिрдХрдерди (A) : рдЦрдиिрдЬ, рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдкोрд╖рдХрддрдд्рдд्рд╡ рд╣ैं।
рддрд░्рдХ (R): рдЦрдиिрдЬ рдкोрд╖ाрд╣ाрд░ рдХे рд▓िрдпे рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ैं, рдпрдж्рдзрдкि рдЙрдирдХी рдЖрд╡рд╢्рдпрдХрддा рдХрдо рдоाрдд्рд░ा рдоें рд╣ोрддी рд╣ै। 

рдЙрдкрд░ोрдХ्рдд рджो рдХрдердиों рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рдиिрдо्рдорд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рд╕рд╣ी рд╣ै?
(1) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं рддрдеा (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдирд╣ीं рд╣ै।
(2) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╣ै।
(3) (A)
рд╕рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рдЧрд▓рдд рд╣ै।
(4) (A)
рдЧрд▓рдд рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рд╕рд╣ी рд╣ै।

8.
рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рджो рдХрдердиों рдоें рд╕े рдПрдХ рдХो рдЕрднिрдХрдерди (A) рдФрд░ рджूрд╕рд░े рдХो рддрд░्рдХ (R) рдХी рд╕ंрдЬ्рдЮा рджी рдЧрдИ рд╣ै। рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рд╡िрдХрд▓्рдкों рдоें рд╕े рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиिрдП
рдЕрднिрдХрдерди (A) : рдЕрди्рддрд░ाрдп, рдпोрдЧ рд╕ाрдзрдиा рдоें рдмाрдзрдХ рд╣ैं।
рддрд░्рдХ (R): рджुःрдЦ, рджौрд░्рдордирд╕्рдп, рдЕंрдЧрдоेрдЬрдпрдд्рд╡, рд╢्рд╡ाрд╕ рдФрд░ рдк्рд░рд╢्рд╡ाрд╕ рдЪिрдд्рдд рдХो рднрдЯрдХाрддे рд╣ैं। 

рдЙрдкрд░ोрдХ्рдд рджो рдХрдердиों рдХे рд╕ंрджрд░्рдн рдоें рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрди рд╕ा рд╕рд╣ी рд╣ै?
(1) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं рддрдеा (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рд╣ै।
(2) (A)
рдФрд░ (R) рджोрдиों рд╕рд╣ी рд╣ैं, рд▓ेрдХिрди (R), (A) рдХी рд╕рд╣ी рд╡्рдпाрдЦ्рдпा рдирд╣ीं рд╣ै।
(3) (A)
рд╕рд╣ी рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рдЧрд▓рдд рд╣ै।
(4) (A)
рдЧрд▓рдд рд╣ै, рд▓ेрдХिрди (R) рд╕рд╣ी рд╣ै।

9. рддैрддिрд░ीрдпोрдкрдиिрд╖рдж्‌ рдоें рдЙрд▓्рд▓िрдЦिрдд рдЙрдирдХे рдЙрдж्рднрд╡ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХो рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें  
(a)
рдкुрд░ुрд╖   (b) рдЕрди्рди
(c)
рдкृрде्рд╡ी  (d) рдФрд╖рдзि
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :
рдХूрдЯ:
(1) (a), (b), (d), (c)     
(2) (c), (d), (b), (a)
(3) (c), (a), (b), (d)    
(4) (b), (a), (c), (d)

10.
рдпोрдЧ рд╡рд╢िрд╖्рда рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдЬ्рдЮाрди рдХी рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдЕрд╡рд╕्рдеाрдУं рдХो рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें :
(a)
рд╕рдд्рд╡ाрдкрдд्рддि  (b) рд╡िрдЪाрд░рдгा
((c)
рд╢ुрднेрдЪ्рдЫा     (d) рддрдиुрдоाрдирд╕ा
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :
рдХूрдЯ:
(1) (b), (a), (d), (c)     
(2) (c), (b), (d), (a)
(3) (b), (c), (d), (a)    
(4) (a), (d), (b), (c)

11.
рд╕рдо्рдк्рд░рдЬ्рдЮाрдд рд╕рдоाрдзि рдХे рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдк्рд░рдХाрд░ों рдХो рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें :
(a)
рд╡िрдЪाрд░ाрдиुрдЧрдд   (b) рдЕрд╕्рдоिрддाрдиुрдЧрдд
(c)
рд╡िрддрд░्рдХाрдиुрдЧрдд   (d) рдЖрдиंрджाрдиुрдЧрдд
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :
рдХूрдЯ:
(1) (a), (c), (d), (b)     
(2) (a), (c), (b), (d)
(3) (c), (a), (b), (d)    
(4) (c), (a), (d), (b)

12. рдиाрджाрдиुрд╕ंрдзाрди рдХी рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдЕрд╡рд╕्рдеाрдУं рдХो рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें :
(a)
рдЖрд░рдо्рднाрд╡рд╕्рдеा       (b) рдкрд░िрдЪрдпाрд╡рд╕्рдеा
(c)
рдиिрд╖्рдкрдд्рддि рдЕрд╡рд╕्рдеा  (d) рдШрдЯाрд╡рд╕्рдеा
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :
рдХूрдЯ:
(1) (a), (b), (c), (d)     
(2) (a), (b), (d), (c)
(3) (a), (d), (b), (c)    
(4) (b), (a), (d), (c)     

13.
рдШेрд░рдг्рдб рд╕ंрд╣िрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдЕрдн्рдпाрд╕ों рдХो рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें :
(a)
рдоुрдж्рд░ा  (b) рдЖрд╕рди  (c) рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░  (d) рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :  
рдХूрдЯ :
(1) (b), (a), (c), (d)     
(2) (a), (b), (c), (c)
(3) (a), (b), (c), (d)    
(4) (b), (a), (d), (d)

14.
рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдЛрддुрдУं рдХो, рд╢िрд╢िрд░ рд╕े рдк्рд░ाрд░рдо्рдн рдХрд░рддे рд╣ुрдП, рдЙрдЪिрдд рдХ्рд░рдо рдоें рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеिрдд рдХрд░ें :
(a)
рдЧ्рд░ीрд╖्рдо     (b) рд╢िрд╢िрд░
(c)
рд╡рд░्рд╖ा        (d) рд╡рд╕ंрдд
(e)
рд╢рд░рдж्‌
рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдХे рд▓िрдП рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХूрдЯ рдХा рдЙрдкрдпोрдЧ рдХрд░ें :
рдХूрдЯ :
(1) (b), (a), (c), (d), (e)     
(2) (e), (a), (c), (d), (b)
(3) (b), (c), (d), (a), (e)    
(4) (b), (d), (a), (c), (e)

15. рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиें :
        
рд╕ूрдЪी - i                        рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рд╣рда рдк्рд░рджीрдкिрдХा               (i) рд╕्рд╡ाрдоी рджрдпाрдирди्рдж
(b)
рд╕рдд्рдпाрд░्рде рдк्рд░рдХाрд╢            (ii) рд╢्рд░ीрдиिрд╡ाрд╕
(c)
рд╣рда рд░рдд्рдиाрд╡рд▓ी              (iii) рдЧोрд░рдХ्рд╖рдиाрде
(d)
рд╕िрдж्рдз рд╕िрдж्рдзाрди्рдд рдкрдж्рдзрддि  (iv) рд╕्рд╡ाрдд्рдоाрд░ाрдо
рдХूрдЯ:
      (a), (b), (c), (d)
(1) (i), (iv), (ii), (iii)
(2) (ii), (iv), (i), (iii)
(3) (iv), (i), (ii), (iii)    
(4) (iv), (i), (iii), (ii)

16.
рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиें :
          
рд╕ूрдЪी - i                   рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рд╕्рд╡ाрдоी рд╡िрд╡ेрдХाрдирди्рдж   (i) рднाрд╡ाрддीрдд рдз्рдпाрди
(b)
рд╢्рд░ी рдЕрд░рд╡िрди्рдж             (ii) рд╡िрдкрд╕्рд╕рдиा
(c)
рдорд╣рд░्рд╖ि рдорд╣ेрд╢ рдпोрдЧी    (iii) рдирд╡्рдп рд╡ेрджाрди्рдд
(d)
рднрдЧрд╡ाрди рдмुрдж्рдз             (iv) рд╕рдордЧ्рд░ рдпोрдЧ
рдХूрдЯ :
      (a), (b), (c), (d)
(1) (i), (ii), (ii), (iv)
(2) (ii),(iii),(iv), (i)
(3) (iii),(iv),(i), (ii)    
(4) (iv),(iii),(ii), (i) 

17. рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें :  
      
рд╕ूрдЪी - i                        рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рд╡ाрд╕рдиा рд╣ेрддु               (i) рдЬрди्рдо, рдЖрдпु, рднोрдЧ
(b)
рд╡ाрд╕рдиा рдлрд▓              (ii) рдХ्рд▓ेрд╢, рдХрд░्рдо
(c)
рд╡ाрд╕рдиा рдЖрд╢्рд░рдп          (iii) рд╡िрд╖рдп
(d)
рд╡ाрд╕рдиा рдЖрд▓рдо्рдмрди     (iv) рдЪिрдд्рдд
рдХूрдЯ :
      (a), (b), (c), (d)
(1) (ii), (i), (iv), (iii)
(2) (i),  (ii), (iii), (iv)
(3) (iii), (i), (iv), (ii)    
(4) (iv), (iii), (ii), (i)

18.
рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиें
       
рд╕ूрдЪी - i            рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рд╡ाрд░िрд╕ाрд░ рдзौрддि  (i) рд╣ृрдж рдзौрддि
(b)
рд╡рд╕्рдд्рд░ рдзौрддि       (ii) рдЬрдард░ाрдЧ्рдиि
(c)
рдиौрд▓ि               (iii) рдмрдб़ी рдЖंрдд
(d)
рдмрд╕्рддि рдХ्рд░िрдпा     (iv) рдЕрди्рддрд░्рдзौрддि
рдХूрдЯ:
      (a), (b), (c), (d)
(1) (i), (iv), (ii), (iii)
(2) (ii), (iv), (i), (iii)
(3) (iv), (ii), (iii), (i)    
(4) (iv), (i), (ii), (iii)

19. рд╕ूрдЪी - i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें :
   
рд╕ूрдЪी - i                       рд╕ूрдЪी - ii
   (
рдЪрдХ्рд░ )                       ( рд╕्рдеाрди )
(a)
рд╕्рд╡ाрдзिрд╖्рдаाрди        (i) рд╣ृрджрдп рдк्рд░рджेрд╢
(b)
рдордгिрдкूрд░              (ii) рдХрдкрдг्рда рдк्рд░рджेрд╢
(c)
рд╡िрд╢ुрдж्рдз                 (iii) рдн्рд░ू-рдордз्рдп
(d)
рдЕрдиाрд╣рдд               (iv) рдиाрднि рдк्рд░рджेрд╢  
(e)
рдЖрдЬ्рдЮा                   (v) рдЬрдирдиांрдЧों рдХा рдоूрд▓ рдк्рд░рджेрд╢
рдХूрдЯ:
     (a), (b), (c),  (d),  (e)
(1) (v), (iv), (i), (ii), (iii)
(2) (v), (i), (ii), (iv), (iii)
(3) (i), (ii), (iii), (iv), (v)    
(4) (v), (iv), (ii), (i), (iii)

20.
рд╕ूрдЪी i рдХो рд╕ूрдЪी ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рд╡िрдХрд▓्рдк рдЪुрдиें :
      
рд╕ूрдЪी - i               рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рдордзुрд░ рд░рд╕       (i) рд╡ाрдд рдХो рдШрдЯा рд╣ै
(b)
рдЕрдо्рд▓ рд░рд╕      (ii) рдкिрдд्рдд рдФрд░ рдХрдл़ рдХो рдШрдЯाрддा рд╣ै
(c)
рдХрдЯ рд░рд╕         (iii) рд╡ाрдд рдФрд░ рдкिрдд्рдд рдХो рдШрдЯाрддा рд╣ै
(d)
рдХрд╖ाрдп рд░рд╕     (iv) рдХрдл рдХो рдШрдЯाрддा рд╣ै
рдХूрдЯ :
     (a), (b), (c), (d)
(1) (iii), (ii), (i), (iv)
(2) (iii), (i), (iv), (ii)
(3) (i), (iii), (ii), (iv)    
(4) (i), (iv), (iii), (ii) 

21. рд╕ूрдЪी -i рдХो рд╕ूрдЪी - ii рдХे рд╕ाрде рд╕ुрдоेрд▓िрдд рдХрд░ें рдФрд░ рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдХрд░рддे рд╣ुрдП рд╕рд╣ी рдЙрдд्рддрд░ рдЪुрдиें :
         
рд╕ूрдЪी - i                       рд╕ूрдЪी - ii
(a)
рдкрд╡рди рдоुрдХ्рддाрд╕рди        (i) рдкेрдЯ рдХे рдмрд▓ рд▓ेрдЯрдХрд░
(b)
рдкрд╢ि्рдЪिрдоोрдд्рддाрдиाрд╕рди (ii) рдмैрдардХрд░
(c)
рднुрдЬंрдЧाрд╕рди               (iii) рдЦрдб़ा рд╣ोрдХрд░
(d)
рдХрдЯिрдЪрдХ्рд░ाрд╕рди           (iv) рдкीрда рдХे рдмрд▓ рд▓ेрдЯрдХрд░
рдХूрдЯ:
      (a), (b), (c), (d)
(1) (i), (ii), (iv), (iii)
(2) (ii), (iv), (i), (iii)
(3) (iv), (ii), (i), (iii)    
(4) (iv), (i), (iii), (ii)

22. рдЧोрдоुрдЦाрд╕рди рдиिрдо्рди рдоें рд╕े рдоुрдЦ्рдпрдд : рдХिрдирдоें рд▓ाрднрдк्рд░рдж рдк्рд░рдж рд╣ोрддा рд╣ै?
(a)
рдиेрдд्рд░ - рджोрд╖  (b) рдлेрдлрдбो рдХे рд░ोрдЧ
(c)
рдд्рд╡рдЪा рд░ोрдЧ  (d) рдкीрда рджрд░्рдж
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (2) (a) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं।
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं।    (4) (a) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं। 

23. “рдпोрдЧ: рдХрд░्рдорд╕ु рдХौрд╢рд▓рдо्‌'' рдХा рд╕рд╣ी рдЕрд░्рде рд╣ै :
(1)
рдЪрддुрд░ाрдИ рдпुрдХ्рдд рдХрд░्рдо   (2) рдиिрд╖्рдХाрдо рдХрд░्рдо
(3)
рдХौрд╢рд▓ рдкूрд░्рдг рдХрд░्рдо      (4) рдкрд░िрдкूрд░्рдг рдХрд░्рдо

24.
рднाрд░рдд рдХे рдк्рд░рдзाрди рдоंрдд्рд░ी рд╢्рд░ी рдирд░ेрди्рдж्рд░ рдоोрджी рдиे рдХिрд╕ рд╕्рдеाрди рдкрд░ рддीрд╕рд░े рдЕрди्‍рддрд░рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдпोрдЧ рджिрд╡рд╕-2017 рдоें рднाрдЧ рд▓िрдпा?
(1)
рд▓рдЦрдирдК    (2) рдЕрд╣рдорджाрдмाрдж
(3)
рдЪрдг्рдбीрдЧрдв़   (4) рдирдИ рджिрд▓्‍рд▓ी

25.
рдЪिрдд्рдд рдХा рд╕्рд╡рд░ूрдк рд╣ै :
(1)
рдЬрдб़               (2) рдЪेрддрди
(3)
рд╕्рд╡рдк्рд░рдХाрд╢рдХ   (4) рдж्рд░рд╖्рдЯा

Answer- 1- (2), 2- (1), 3- (2), 4- (1), 5- (1), 6- (2), 7- (2), 8- (2), 9- (2), 10- (2), 11- (4), 12- (3), 13- (1), 14- (4), 15- (3), 16- (3), 17- (1), 18- (4), 19- (4), 20- (2), 21- (3), 22- (3), 23- (2), 24- (1), 25- (1)

 

Set-3

рдиोрдЯ:- рдЗрд╕ рдк्рд░рд╢्рдирдкрдд्рд░ рдоें рдкрдЪ्рдЪीрд╕ (25) рдмрд╣ुрд╕ंрдХрд▓्рдкीрдп рдк्рд░рд╢्рди рд╣ै। рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдХे рджो (2) рдЕंрдХ рд╣ै। рд╕рднी рдк्рд░рд╢्рди рдЕрдиिрд╡ाрд░्рдп ।

1. 'рд╕рд░्рд╡рд░рдд्рдиोрдкрд╕्рдеाрдирдо्‌' рдХिрд╕рдХा рдкрд░िрдгाрдо рд╣ै?
(1)
рдЕрдкрд░िрдЧ्рд░рд╣  (2) рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░  (3) рд╕рдд्рдп  (4) рдЕрд╕्рддेрдп

2.
рдзाрд░рдгा, рдз्рдпाрди, рдФрд░ рд╕рдоाрдзि рдХिрд╕рдХे рдмрд╣िрд░ंрдЧ рд╣ैं?
(1)
рд╕ंрдк्рд░рдЬ्рдЮाрдд рд╕рдоाрдзि (2) рдиिрд░्рдмीрдЬ рд╕рдоाрдзि
(3)
рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░            (4) рдХ्рд░िрдпा рдпोрдЧ

3.
рдШेрд░рдг्рдб рд╕ंрд╣िрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХौрдирд╕ी рдз्рдпाрди рдХी рдЙрдд्рддрдо рд╡िрдзि рд╣ै?
(1)
рдк्рд░рдгрд╡             (2) рд╕्рдеूрд▓ рдз्рдпाрди
(3)
рдЬ्рдпोрддि рдз्рдпाрди (4) рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдз्рдпाрди

4.
рд╢िрд╡ рд╕ंрд╣िрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдПрдХ рд╕рдордп рдоें рдХुंрднрдХ рдХे рдХिрддрдиे рдЪрдХ्рд░ों рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХिрдпा рдЬाрдиा рдЪाрд╣िрдпे?
(1) 20  (2) 40  (3) 60  (4) 80

5.
рдЬीрд╡िрдд рдХोрд╢िрдХा рдХी рдХौрди-рд╕ी рд╕ंрд░рдЪрдиा рдЬैрд╡ рдк्рд░ोрдЯीрди рд╕ंрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХे рд▓िрдпे рдЬिрдо्рдоेрджाрд░ рд╣ै?
(1)
рдЧोрд▓्рдЧी рдРрдкрд░ेрдЯрд╕  (2) рдоाрдЗрдЯोрдХोंрдбिрдпा
(3)
рд▓ाрдЗрд╕ोрд╕ोрдо        (4) рд░ाрдЗрдмोрд╕ोрдо

6.
рдЫोрдЯे рдмрдЪ्рдЪों рдоें рд╡िрдЯाрдоिрди рдбी рдХी рдХрдоी рд╕े рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рдмीрдоाрд░ी рд╣ै :
(1)
рд░िрдХेрдЯ्рд╕ (2) рдСрд╕्рдЯिрдУрдорд▓ेрд╢िрдпा (3) рдСрд╕्рдЯिрдУрдкोрд░ोрд╕िрд╕  (4) рдХेрд░ाрдЯोрдорд▓ेрд╢िрдпा

7.
рдЕрд╕ाрдоाрди्рдп рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░ рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд╣рд▓ाрддा рд╣ै :
(1)
рдЕрди्рддрд░्рдиिрд░ीрдХ्рд╖рдг  (2) рдордиो рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг
(3)
рдк्рд░ेрдХ्рд╖рдг              (4) рд╡िрднेрджрдХ рд╡िрдзि

8.
рд╡िрд╢्рд╡ рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рд╕ंрдЧрдарди рдХी рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рдоें рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХे рдХिрд╕ рдЖрдпाрдо рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै ?
(1)
рд╢ाрд░ीрд░िрдХ  (2) рдоाрдирд╕िрдХ  (3) рдЖрдз्рдпाрдд्рдоिрдХ  (4) рд╕ाрдоाрдЬिрдХ

9.
рдЖрдпुрд░्рд╡ेрдж рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рдоें рдЖрдпु рдХे рдХिрд╕ рдЖрдпाрдо рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рдирд╣ीं рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै?
(1)
рд╣िрддाрдпु   (2) рдЕрд╣िрддाрдпु  (3) рд╕ुрдЦाрдпु  (4) рджीрд░्рдШाрдпु

10.
рд╕рдд्рд╡, рд░рдЬрд╕्‌ рдФрд░ рддрдорд╕्‌ рдХे рдЖрдзाрд░ рдкрд░ рдоाрдирд╕ рдк्рд░рдХृрдд्рддि рдХी рдХुрд▓ рд╕ंрдЦ्рдпा рд╣ै :
(1) 10   (2) 12   (3) 14   (4) 16

11. рдЕрдкрд░ рдмैрд░ाрдЧ्рдп рдХा рдкрд░िрдгाрдо рд╣ै :
(1)
рд╡िрд╡ेрдХрдЦ्рдпाрддि          (2) рд╕ंрдк्рд░рдЬ्рдЮाрдд рд╕рдоाрдзि
(3)
рдЕрд╕ंрдк्рд░рдЬ्рдЮाрдд рд╕рдоाрдзि  (4) рдзрд░्рдордоेрдШ рд╕рдоाрдзि

12. ''
рд╡्рдпोрдо рдЪрдХ्рд░'' рдХिрд╕рдХा рд╕рдоाрдиाрд░्рдеी рд╣ै?  
(1)
рдЬ्рдЮाрди рдоुрдж्рд░ा  (2) рдЦेрдЪрд░ी рдоुрдж्рд░ा  (3) рдоूрд▓ рдмंрдз  (4) рд╡िрдкрд░ीрддрдХрд░рдгी

13.
рдХिрд╕ी рднी рд╢िрдХ्рд╖рдХ рдХे рд▓िрдП рдоौрдЦिрдХ рдФрд░ рдЧैрд░-рдоौрдЦिрдХ рдЕрднिрд╡्рдпрд╡्рддिрдпाँ рдХिрд╕рдХे рджो рдШрдЯрдХ рд╣ैं?
(1)
рдЖрдд्рдорд╡िрд╢्рд╡ाрд╕  (2) рд╕рдо्рдк्рд░ेрд╖рдг  
(3)
рд╕ंрдпрдо              (4) рддрджрдиुрднूрддि

14.
рдЪिрдд्рдд рдоें рдХ्рдпा-рдХ्рдпा рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं?
(a)
рдорди  
(b)
рдмुрдж्рдзि
(c)
рдЕрд╣ंрдХाрд░
(d)
рдк्рд░ाрдг
рдХूрдЯों рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a), (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं    (2) (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं          (4) (a) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं.

15.
рднрдЧрд╡рджрдЧीрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд╕्рдеिрддिрдк्рд░рдЬ्рдЮ рдкुрд░ुрд╖ рдХी рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПं рд╣ैं :
(1)
рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХाрд░्рдпों рдоें рд▓िрдк्рддрддा
(b)
рд░ाрдЧ-рдж्рд╡ेрд╖ рд░рд╣िрдд
(c)
рдЗрди्рдж्рд░िрдп рд╡िрд╖рдпों рд╕े рд╡िрдоुрдЦрддा  
(d)
рд╕ुрдЦ рдХी рдЗрдЪ्рдЫा
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯः
(1) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं (2) (c рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं (4) (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

16. рдпोрдЧ рд╡рд╢िрд╖्рда рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд╡्рдпाрдзि (рд░ोрдЧ) рдХे рдХाрд░рдг рд╣ैं :
(a)
рд░ाрдЧ рд╡ рдж्рд╡ेрд╖
(b)
рдЬ्рдЮाрди рдХा рдЕрднाрд╡
(c)
рдХрдл рдФрд░ рдкिрдд्рдд рдХा рдЕрд╕ंрддुрд▓рди
(d)
рдЕрд╢ुрдж्рдз рдЖрд╣ाрд░
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (2) (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (4) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं

17.
рдпोрдЧ рд╡рд╢िрд╖्рда рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдЖрдзि рдХे рдХाрд░рдг рд╣ैं :
(a)
рдХрдл рдФрд░ рдкिрдд्рдд рдХा рдк्рд░рдХोрдк
(b)
рд░ाрдЧ рдФрд░ рдж्рд╡ेрд╖
(c)
рдЕрд╢ुрдж्рдз рдЖрд╣ाрд░
(d)
рдЗрдЪ्рдЫाрдкूрд░्рддि рди рд╣ोрдиा
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (4) (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

18.
рднрдЧрд╡рдж्‌рдЧीрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рдХрд░्рдо рдмंрдзрди рдХा рдХाрд░рдг рдирд╣ीं рд╣ैं ?
(a)
рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдХрд░्рдо
(b)
рдиिрд╖्рдХाрдо рдХрд░्рдо
(c)
рдИрд╢्рд╡рд░ рдХो рдЕрд░्рдкिрдд рдХрд░्рдо  
(d)
рд╕рдХाрдо рдХрд░्рдо
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ:
(1) (a)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं (2) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं (4) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं 

19. рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, 'рдХाрдпрд╕рдо्рдкрдд' рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं :
(a)
рдордиोрд╣рд░ рдФрд░ рд╕ुрди्рджрд░ рдХाрдпा
(b)
рдмрд▓рд╢ाрд▓ी рдХाрдпा
(c)
рд╕ुрджृрдв़ рдФрд░ рдЧрдаीрд▓ा рд╢рд░ीрд░
(d)
рд╕्рд╡рд╕्рде рдФрд░ рд▓рдЪीрд▓ा рд╢рд░ीрд░
рдиीрдЪे рджिрдпे рдХूрдЯ рд╕े рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ:
(1) (a), (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं      (2) (a), (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (a), (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं       (4) (a) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं.

20.
рдпोрдЧ рд╕ूрдд्рд░ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЖрд╕рди рд╕िрдж्рдзि рдк्рд░ाрдк्рддि рдХी рд╡िрдзिрдпाँ рд╣ैं :
(a)
рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо
(b)
рдк्рд░рдпрдд्рд▓ рд╢ैрдеिрд▓्рдп ।
(c)
рдЕрдирди्рдд рд╕рдоाрдкрдд्рддि
(d)
рдк्рд░рдд्рдпाрд╣ाрд░
рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рд╕े рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ:
(1) (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (2) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं    (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

21.
рдХ्рд░िрдпा рдпोрдЧ рдХे рд▓ाрдн рд╣ैं :
(a)
рдХैрд╡рд▓्рдп  
(b)
рдХ्рд▓ेрд╢ों рдХी рдиिрд╡ृрдд्рддि
(c)
рд╕рдоाрдзि рдЕрд╡рд╕्рдеा рдХी рдк्рд░ाрдк्рддि
(d)
рдХрд░्рдо рдоें рдХुрд╢рд▓рддा
рдиीрдЪे рджिрдпे рдЧрдпे рдХूрдЯ рд╕े рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (2) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (4) (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

22. рд╣рдардк्рд░рджीрдкिрдХा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рдиेрддि рдХрд░्рдо рдХे рдХ्‍рдпा рд▓ाрдн рд╣ैं?
(a)
рдХрдкाрд▓ рд╢ोрдзрди
(b)
рджिрд╡्рдп рджृрд╖्рдЯि
(c)
рдЕрдЧ्рдиि рд╕ंрджीрдкрди
(d)
рдЬрдд्рд░ूрд░्рдз्рд╡ рд░ोрдЧрдиाрд╢
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1)(a), (b)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (2) (a), (b) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (b) (c)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (4) (a), (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

23.
рдпोрдЧ рдХे рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХिрд╕ рдЧ्рд░ंрде рдоें 'рдХैрдмрд▓्рдп' рд╢рдм्рдж рдХा рд╡рд░्рдгрди рд╣ै?
(a)
рд╣рда рд░рд▓ाрд╡рд▓ी
(b)
рд╕िрдж्рдз рд╕िрдж्рдзाрди्рдд рдкрдж्рдзрддि
(c)
рдкрддंрдЬрд▓ि рдпोрдЧ рд╕ूрдд्рд░
(d)
рдШेрд░рдг्рдб рд╕ंрд╣िрддा
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиे :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (2) (a), (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं   (4) (b), (c) рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं

24.
рд╢िрд╡ рд╕ंрд╣िрддा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, 84 рдЖрд╕рдиों рдоें рд╕े рдХिрди рдоुрдЦ्рдп рдЖрд╕рдиों рдХो рдХрд░рдиे рдХा рд╡िрдзाрди рд╣ै?
(a)
рд╕िрдж्рдзाрд╕рди, рдкрдж्рдоाрд╕рди   (b) рдЙрдЧ्рд░ाрд╕рди, рд╕्рд╡рд╕्рддिрдХाрд╕рди
(c)
рд╕िंрд╣ाрд╕рди, рднрдж्рд░ाрд╕рди    (d) рдкрдж्рдоाрд╕рди, рд╕िंрд╣ाрд╕рди
рдХूрдЯ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рд╕рд╣ी рд╕ंрдпोрдЬрди рдЪुрдиें :
рдХूрдЯ :
(1) (a)
рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (2) (a) рдФрд░ (b) рд╕рд╣ी рд╣ैं
(3) (b)
рдФрд░ (d) рд╕рд╣ी рд╣ैं  (4) (b) рдФрд░ (c) рд╕рд╣ी рд╣ैं 

25. рдк्рд░рд╢्рдиोрдкрдиिрд╖рдж्‌ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, рд░рдпि рдХे рдЕрди्рддрд░्рдЧрдд рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдоें рд╕े рдХिрди рдХा рд╕ंрдпोрдЬрди рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ै?
(1) рд╕ूрд░्рдп, рд╕्рдеूрд▓, рдХृрд╖्рдг, рджिрди
(2) рд╕ूрдХ्рд╖्рдо, рд╕ूрд░्рдп, рджिрди, рд╢ुрдХ्рд▓
(3) рд╕ूрдХ्рд╖्рдо, рдЪрди्рд░, рджिрди, рд╢ुрдХ्рд▓
(4) рд╕्рдеूрд▓, рдЪрди्рдж्рд░, рд░ाрдд्рд░ि, рдХृрд╖्рдг


 Answer- 1- (4), 2- (2), 3- (4), 4- (1), 5- (4), 6- (1), 7- (2), 8- (3), 9- (4), 10- (4), 11- (2), 12- (2), 13- (2), 14- (1), 15- (3), 16- (3), 17- (4), 18- (2), 19- (2), 20- (1), 21- (3), 22- (2), 23- (3), 24- (2), 25- (4)


UGC NET Yoga Objective Questions Answers in Hindi PDF Download

Comments

Popular posts from this blog

UGC NET YOGA Upanishads MCQs

1. "рдпोрдЧрдХुрдг्рдбрд▓िрдиी рдЙрдкрдиिрд╖рдж" рдоें рдХौрди-рд╕ी рдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी рдХा рд╡рд░्рдгрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै? A) рдд्рд░िрдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी B) рдкंрдЪрдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी C) рд╕рдк्рддрдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी D) рджрд╢рдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी ANSWER= (C) рд╕рдк्рддрдЪрдХ्рд░ рдк्рд░рдгाрд▓ी Check Answer   2. "рдЕрдоृрддрдмिंрджु рдЙрдкрдиिрд╖рдж" рдоें рдХिрд╕рдХा рдЕрдзिрдХ рдорд╣рдд्рд╡ рдмрддाрдпा рдЧрдпा рд╣ै? A) рдЖрд╕рди рдХी рд╕ाрдзрдиा B) рдЬ्рдЮाрди рдХी рд╕ाрдзрдиा C) рддрдкрд╕्рдпा рдХी рд╕ाрдзрдиा D) рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо рдХी рд╕ाрдзрдиा ANSWER= (B) рдЬ्рдЮाрди рдХी рд╕ाрдзрдиा Check Answer   3. "рдз्рдпाрдирдмिंрджु рдЙрдкрдиिрд╖рдж" рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдз्рдпाрди рдХा рдоुрдЦ्рдп рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдХ्рдпा рд╣ै? A) рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рд╢рдХ्рддि рдмрдв़ाрдиा B) рд╕ांрд╕ाрд░िрдХ рд╕ुрдЦ рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рдиा C) рдоाрдирд╕िрдХ рд╢ांрддि рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рдиा D) рдЖрдд्рдо-рд╕ाрдХ्рд╖ाрдд्рдХाрд░ ANSWER= (D) рдЖрдд्рдо-рд╕ाрдХ्рд╖ाрдд्рдХाрд░ Check Answer   4. "рдпोрдЧрддрдд्рдд्рд╡ рдЙрдкрдиिрд╖рдж" рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдпोрдЧी рдХो рдХौрди-рд╕ा рдЧुрдг рдзाрд░рдг рдХрд░рдиा рдЪाрд╣िрдП? A) рд╕рдд्рдп рдФрд░ рд╕ंрдпрдо B) рдЕрд╣ंрдХाрд░ C) рдХ्рд░ोрдз рдФрд░ рдж्рд╡ेрд╖ D) рд▓ोрдн рдФрд░ рдоोрд╣ ...

рд╕ांрдЦ्рдп рджрд░्рд╢рди рдоें рд╡рд░्рдгिрдд 25 рддрдд्рд╡ pdf Download

  рд╕ांрдЦ्рдп рджрд░्рд╢рди рдоें рд╡рд░्рдгिрдд 25 рддрдд्рд╡ рд╕ांрдЦ्рдп рджрд░्рд╢рди рдХे рдк्рд░рдгेрддा рдорд╣рд░्рд╖ि рдХрдкिрд▓ рд╣ै рдпрд╣ाँ рдкрд░ рд╕ांрдЦ्рдп рд╢рдм्рдж рдХा рдЕрд░्рде рдЬ्рдЮाрди рдХे рдЕрд░्рде рдоें рд▓िрдпा рдЧрдпा рд╕ांрдЦ्рдп рджрд░्рд╢рди рдоें рдк्рд░рдХृрддि рдкुрд░ूрд╖ рд╕ृрд╖्рдЯि рдХ्рд░рдо рдмрди्рдзрдиों рд╡ рдоोрдХ्рд╖ рдХाрд░्рдп - рдХाрд░рдг рд╕िрдж्рдзाрди्рдд рдХा рд╕рд╡िрд╕्рддाрд░ рд╡рд░्рдгрди рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै рдЗрд╕рдХा рд╕ंрдХ्рд╖ेрдк рдоें рд╡рд░्рдгрди рдЗрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рд╣ै।

рдЕрдн्рдпाрд╕ рдФрд░ рд╡ैрд░ाрдЧ्рдп

 рдЪिрдд्рддрд╡ृрдд्рддि рдиिрд░ोрдз рдХे рдЙрдкाрдп рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдиे рдЪिрдд्рдд рд╡ृрдд्рддि рдиिрд░ोрдз рдХे рдЙрдкाрдп рдХे рд░ूрдк рдоें рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╡ рд╡ैрд░ाрдЧ्рдп рдиाрдо рд╕े рджो рдк्рд░ाрдердоिрдХ рд╕ाрдзрди рдмрддाрдпें рд╣ै। рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░ рдХे рд╕рдоाрдзिрдкाрдж рдоें рдХрд╣рддे рд╣ै- рдЕрдн्рдпाрд╕рд╡ैрд░ाрдЧ्рдпाрдн्рдпां рддрди्рдиिрд░ोрдз:    (рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░- 1/12)  рдЕрд░्рдеाрдд- рдЕрдн्рдпाрд╕ рдФрд░ рд╡ैрд░ाрдЧ्рдп рдХे рдж्рд╡ाрд░ा рдЙрди рдЪिрдд्рддрд╡ृрдд्рддрдпों рдХा рдиिрд░ोрдз рд╣ोрддा рд╣ै। рдЪिрдд्рддрд╡ृрдд्рддिрдпों рдХा рдк्рд░рд╡ाрд╣ рдкрд░рдо्рдкрд░ाрдЧрдд рд╕ंрд╕्рдХाрд░ों рдХे рдмрд▓ рдкрд░ рд╕ांрд╕ाрд░िрдХ рднोрдЧों рдХी рдУрд░ рдЪрд▓ рд░рд╣ा рд╣ै рдЙрд╕ рдк्рд░рд╡ाрд╣ рдХो рд░ोрдХрдиे рдХा рдЙрдкाрдп рд╡ैрд░ाрдЧ्рдп рд╣ै рдФрд░ рдЙрд╕े рдХрд▓्рдпाрдг рдоाрд░्рдЧ рдоें рд▓े рдЬाрдиे рдХा рдЙрдкाрдп рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╣ै। 1. рдЕрдн्рдпाрд╕- рдЪिрдд्рдд рдХी рд╕्рдеिрд░рддा рдХे рд▓िрдП рдЬो рдк्рд░рдпрдд्рди рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै рд╡рд╣ рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡ाрд╕्рддрд╡ рдоें рдЕрдн्рдпाрд╕ рдиाрдо рдХी рд╢рдХ्рддि рджु:рд╕ाрдз्рдп рдХो рднी рд╕ुрд╕ाрдз्рдп рдмрдиा рджेрддी рд╣ै। рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдХрд╣рддे рд╣ै-  рддрдд्рд░рд╕्рдеिрддौ рдпрдд्рдиोрд╜рдн्рдпाрд╕:   (рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░- 1/13)   рдЪिрдд्рдд рдХी рд╕्рдеिрд░рддा рдХे рд▓िрдП рдЬो рдк्рд░рдпрдд्рди рдХрд░рдиा рд╣ै рд╡рд╣ рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╣ै। рдЪिрдд्рдд (рдорди) рдЬो рд╕्рд╡рднाрд╡ рд╕े рд╣ी рдЪंрдЪрд▓ рд╣ै рдЙрд╕ рдЪिрдд्рдд рдХो рдХिрд╕ी рдПрдХ рдз्рдпेрдп рдоें рд╕्рдеिрд░ рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдпे рдмाрд░рдо्рдмाрд░ рдк्рд░рдпрдд्рди рдХрд░рддे рд░рд╣рдиे рдХा рдиाрдо рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╣ै। рдХिрди्рддु рдз्рдпाрди рд░рд╣े рдпрд╣ рдЕрдн्рдпाрд╕ рдХुрдЫ рджिрдиों рдпा рдорд╣ीрдиों рдХी рдмाрдд рдирд╣ीं рд╣ै। рдЗрд╕рдХे рд▓िрдП...

Yoga MCQs with Answers (Set-2)

  1. "рдпोрдЧ" рд╢рдм्рдж рдХी рдЙрдд्рдкрдд्рддि рдХिрд╕ рдоूрд▓ рдзाрддु рд╕े рд╣ुрдИ рд╣ै? A) рдпрдЬ B) рдпुрдЬ C) рдпुрдЬिрд░ D) рдпाрдЪ ANSWER= (B) рдпुрдЬ Check Answer   2. "рдд्рд░ाрдЯрдХ" рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХा рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╣ै? A) рдЖрд╕рди B) рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо C) рдз्рдпाрди D) рдоुрдж्рд░ा ANSWER= (C) рдз्рдпाрди Check Answer   3. рдкрддंрдЬрд▓ि рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░ рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдпोрдЧ рдХे рдХिрддрдиे рдЕंрдЧ рд╣ैं? A) 5 B) 6 C) 7 D) 8 ANSWER= (D) 8 Check Answer   4. рд╣рдардпोрдЧ рдк्рд░рджीрдкिрдХा рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░, "рдмрди्рдз" рдХा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рдХ्рдпा рд╣ै? A) рдоाрдирд╕िрдХ рд╢ांрддि B) рдоांрд╕рдкेрд╢िрдпों рдХी рдордЬрдмूрддी C) рдКрд░्рдЬा рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг D) рд╡рдЬрди рдШрдЯाрдиा ANSWER= (C) рдКрд░्рдЬा рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдг Check Answer   5. "рдпोрдЧрдиिрдж्рд░ा" рдХिрд╕ рдк्рд░рдХाрд░ рдХा рдпोрдЧ рдЕрдн्рдпाрд╕ рд╣ै? A) рд╢िрдеिрд▓ीрдХрд░рдг рддрдХрдиीрдХ B) рдз्рдпाрди рддрдХрдиीрдХ C) рдк्рд░ाрдгाрдпाрдо D) рд╢рдХ्рддि рдЕрдн्рдпाрд╕ ANSWER= (A) рд╢िрдеिрд▓ीрдХрд░рдг рддрдХрдиीрдХ Check Answer   6. "рд╕ूрд░्рдп рдирдорд╕्рдХाрд░" рдоें рдХुрд▓ рдХिрддрдиे рдЖрд╕рди рд╣ोрддे рд╣ैं? A) 10 B) 12 ...

рдЖрд╕рди рдХा рдЕрд░्рде рдПрд╡ं рдкрд░िрднाрд╖ाрдпें, рдЖрд╕рдиो рдХे рдЙрдж्рджेрд╢्рдп

рдЖрд╕рди рдХा рдЕрд░्рде рдЖрд╕рди рд╢рдм्рдж рдХे рдЕрдиेрдХ рдЕрд░्рде рд╣ै рдЬैрд╕े  рдмैрдардиे рдХा рдвंрдЧ, рд╢рд░ीрд░ рдХे рдЕंрдЧों рдХी рдПрдХ рд╡िрд╢ेрд╖ рд╕्рдеिрддि, рдард╣рд░ рдЬाрдиा, рд╢рдд्рд░ु рдХे рд╡िрд░ुрдж्рдз рдХिрд╕ी рд╕्рдеाрди рдкрд░ рдбрдЯे рд░рд╣рдиा, рд╣ाрдеी рдХे рд╢рд░ीрд░ рдХा рдЕрдЧрд▓ा рднाрдЧ, рдШोрдб़े рдХा рдХрди्рдзा, рдЖрд╕рди рдЕрд░्рдеाрдд рдЬिрд╕рдХे рдКрдкрд░ рдмैрдаा рдЬाрддा рд╣ै। рд╕ंрд╕्рдХृрдд рд╡्рдпाрдХрд░ंрдг рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЖрд╕рди рд╢рдм्рдж рдЕрд╕ рдзाрддु рд╕े рдмрдиा рд╣ै рдЬिрд╕рдХे рджो рдЕрд░्рде рд╣ोрддे рд╣ै। 1. рдмैрдардиे рдХा рд╕्рдеाрди : рдЬैрд╕े рджрд░ी, рдоृрдЧ рдЫाрд▓, рдХाрд▓ीрди, рдЪाрджрд░  2. рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рд╕्рдеिрддि : рдЕрд░्рдеाрдд рд╢рд░ीрд░ рдХे рдЕंрдЧों рдХी рд╕्рдеिрддि  рдЖрд╕рди рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рд╣рдо рдЬिрд╕ рд╕्рдеिрддि рдоें рд░рд╣рддे рд╣ै рд╡рд╣ рдЖрд╕рди рдЙрд╕ी рдиाрдо рд╕े рдЬाрдиा рдЬाрддा рд╣ै। рдЬैрд╕े рдоुрд░्рдЧे рдХी рд╕्рдеिрддि рдХो рдХुрдХ्рдХुрдЯाрд╕рди, рдордпूрд░ рдХी рд╕्рдеिрддि рдХो рдордпूрд░ाрд╕рди। рдЖрд╕рдиों рдХो рд╡िрднिрди्рди рдЧ्рд░рди्рдеों рдоें рдЕрд▓рдЧ рдЕрд▓рдЧ рддрд░ीрдХे рд╕े рдкрд░िрднाрд╖िрдд рдХिрдпा рд╣ै। рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рдЖрд╕рди рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा-   рдорд╣рд░्рд╖ि рдкрддंрдЬрд▓ि рдиे рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░ рдХे рд╕ाрдзрди рдкाрдж рдоें рдЖрд╕рди рдХो рдкрд░िрднाрд╖िрдд рдХрд░рддे рд╣ुрдП рдХрд╣ा рд╣ै। 'рд╕्рдеिрд░рд╕ुрдЦрдоाрд╕рдирдо्' рдпोрдЧрд╕ूрдд्рд░ 2/46  рдЕрд░्рдеाрдд рд╕्рдеिрд░рддा рдкूрд░्рд╡рдХ рд░рд╣рдХрд░ рдЬिрд╕рдоें рд╕ुрдЦ рдХी рдЕрдиुрднूрддि рд╣ो рд╡рд╣ рдЖрд╕рди рд╣ै। рдЙрдХ्рдд рдкрд░िрднाрд╖ा рдХा рдЕрдЧрд░ рд╡िрд╡ेрдЪрди рдХрд░े рддो рд╣рдо рдХрд╣ рд╕рдХрддे рд╣ै рд╢рд░ीрд░ рдХो рдмिрдиा рд╣िрд▓ाрдП, рдбुрд▓ाрдП рдЕрдерд╡ा рдЪिрдд्рдд рдоें рдХिрд╕ी рдк्рд░рдХाрд░ рдХा рдЙрдж्рд╡ेрдЧ рд╣ुрдП рдмिрдиा рдЪिрд░рдХाрд▓ рддрдХ рдиिрд╢्рдЪрд▓ рд╣ोрдХрд░ рдПрдХ рд╣ी рд╕्рдеिрддि рдоें рд╕ु...

рдХेрдиोрдкрдиिрд╖рдж

2. рдХेрди- (рдХेрдиोрдкрдиिрд╖рдж- Kenopanishad)  рдпрд╣ рдЙрдкрдиिрд╖рдж рд╕ाрдорд╡ेрдж рдХे “рддрд▓рдХрд╡ाрд░ рдм्рд░ाрд╣्рдордг” рдХे 9 рд╡ें рдЕрдз्рдпाрдп рдкрд░ рд╣ै। рдкрд╣рд▓े рдоंрдд्рд░ рдХा рдкрд╣рд▓ा рд╢рдм्рдж 'рдХेрдиेрд╖िрддं' рдпाрдиि рдХेрди рд╕े рд╢ुрд░ू рд╣ै рдЗрд╕рд▓िрдП рдХेрди рдЙрдкрдиिрд╖рдж рдХрд╣ा рдЬाрддा рд╣ै। рдЗрд╕े 'рдЬैрдоिрдиी” рд╡ “рдм्рд░ाрд╣्рдордгो' рдЙрдкрдиिрд╖рдж्‌ рднी рдХрд╣рддे рд╣ैं।   рдХेрдиोрдкрдиिрд╖рдж рдЙрдкрдиिрд╖рдж рдЪाрд░ рдЦрдг्рдбों рдоें рд╡िрднाрдЬिрдд рд╣ै। рдк्рд░рдердо рд╡ рдж्рд╡िрддीрдп рдЦंрдб рдоें- рдЧुрд░ु рд╢िрд╖्рдп рдкрд░ंрдкрд░ा рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░ेрд░рдХ рд╕рдд्рддा рдХे рдмाрд░े рдоें рдмрддाрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рддीрд╕рд░े рдФрд░ рдЪौрдеे рдЦंрдб рдоें- рджेрд╡рддाрдУं рдоें рдЕрднिрдоाрди рд╡ рджेрд╡ी рдКрдоा рд╣ेрдорд╡рддी рдж्рд╡ाрд░ा "рдм्рд░рд╣्рдо рддрдд्рд╡' рдЬ्рдЮाрди рдХा рдЙрд▓्рд▓ेрдЦ рд╣ै। рдордиुрд╖्рдп рдХो ” рд╢्рд░ेрдп” рдоाрд░्рдЧ рдХी рдУрд░ рдк्рд░ेрд░िрдд рдХрд░рдиा рдЗрд╕ рдЙрдкрдиिрд╖рдж рдХा рд▓рдХ्рд╖्рдп рд╣ै। рд╢्рд░ेрдп (рдм्рд░рд╣्рдо) рдХो рддрдк, рджрдо рд╡ рдХрд░्рдо рд╕े рдЕрдиुрднрд╡ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдм्рд░рд╣्рдо рдХो рдЬ्рдЮाрди рдж्рд╡ाрд░ा рдЬाрдирдиे рдХा рдк्рд░рдпрдд्рди рдХрд░ рд╕рдХрддे рд╣ैं। рдЕрдорд░рдд्рд╡ рдХी рдк्рд░ाрдк्рддि рдм्рд░рд╣्рдо рдЬ्рдЮाрди рдж्рд╡ाрд░ा рд╣ोрддी рд╣ै। рдоुрдЦ्рдп рд╡िрд╖рдп- рдЗрди्рдж्рд░िрдпा рдПрд╡ं рдЕрди्рддःрдХрд░рдг, рд╕्рд╡ рдФрд░ рдоाрдирд╕, рд╕рдд्рдп рдХा рдЕрдиुрднрд╡, рдпрдХ्рд╖ोрдкाрдЦ्рдпाрди   рдЕंрддрд░्рдпाрдоी рд╢рдХ्рддि- рд╕рднी рдЗрди्рдж्рд░िрдпों рдХा рдоूрд▓ рдкрд░рдоाрдд्рдоा рд╣ै। рдЬो рд╡ाрдгी рдж्рд╡ाрд░ा рдк्рд░рдХाрд╢िрдд рдирд╣ीं рд╣ोрддा рдмрд▓्рдХि рдЬिрд╕рд╕े рд╡ाрдгी рдХा рдк्рд░рдХाрд╢ рд╣ोрддा рд╣ै рд╡рд╣ рдм्рд░ंрд╣्рдо рд╣ै। рдЬो рдЖँрдЦों рд╕े рдирд╣ीं рджेрдЦा рдЬाрддा рдмрд▓्рдХि рдЬिрд╕рд╕े рдЖँрдЦें рджेрдЦрддी рд╣ै рд╡рд╣ рдм्рд░рд╣्рдо ...

рдЬрд▓ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा, рдЧुрдг, рдк्рд░рднाрд╡, рдЬрд▓ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдоें рдк्рд░рдпुрдХ्рдд рдЬрд▓ рдХा рдЙрдкрдпुрдХ्рдд рддाрдкрдоाрди

  рд╣рдоाрд░े рд╢рд░ीрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдкंрдЪ рддрдд्рд╡ों рдоें рдЬрд▓ рддрдд्рд╡ рджूрд╕рд░ा рдк्рд░рдоुрдЦ рддрдд्рд╡ рд╣ै рдЬिрд╕рд╕े рд╢рд░ीрд░ рдХा рд▓рдЧрднрдЧ 70 рдк्рд░рддिрд╢рдд рднाрдЧ рдмрдирддा рд╣ै। рдЗрд╕ рдЬрд▓ рдХो рдЬीрд╡рди рдХा рдкрд░्рдпाрдпрд╡ाрдЪी рдоाрдирдХрд░ рдЬрд▓ рд╣ी рдЬीрд╡рди рд╣ै рдХी рд▓ोрдХोрдХ्рддि рд╕рдоाрдЬ рдоें рдк्рд░рдЪрд▓िрдд рд╣ै। рд╢рд░ीрд░ рдоें рдЗрд╕ рдЬрд▓ рддрдд्рд╡ рдХी рд╕рдо рдЕрд╡рд╕्рдеा рд╕्рд╡ाрд╕्рде्рдп рдХे рд▓िрдП рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै рдХ् ‍ рдпोंрдХि - рд╢рд░ीрд░ рдоें рдЗрд╕ рдЬрд▓ рддрдд्рд╡ рдХी рдХрдоी рд╣ोрдиे рдкрд░ рднिрди् ‍ рди - рднिрди् ‍ рди рдк्рд░рдХाрд░ рдХे рд░ोрдЧ рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ोрддे рд╣ैं। рдЗрд╕ рдЬрд▓ рддрдд्рд╡ рдХा рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХे рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдмрд╣ुрдд рдЕрдзिрдХ рдорд╣рдд्рд╡ рд╣ै рддрдеा рдЬрд▓ рдж्рд╡ाрд░ा рдЪिрдХिрдд्рд╕ा " рдЬрд▓ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा " рд╕рдо्рдкूрд░्рдг рд╡िрд╢्рд╡ рдоें рдПрдХ рд╡िрд╢िрд╖्рдЯ рд╕्рдеाрди рдмрдиाрдП рд╣ैं। рдЬрд▓ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдЖрдЬ рдмрд╣ुрдд рдмрдбे рд░ुрдк рдоें рд╡िрдХрд╕िрдд рд╣ो рдЧрдпी рд╣ै।   рдЬрд▓ рдХा рдк्рд░рдпोрдЧ рдПрдХ рдорд╣ाрдФрд╖рдзी рдХे рд░ुрдк рдоें рдк्рд░рдпोрдЧ рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै। рдЬрд▓ рдЪिрдХिрдд्рд╕ा рдХी рдЕрд╡рдзाрд░рдгा - рдк्рд░рдХृрддि рдиे рдкृрде्рд╡ी рдкрд░ 3 рдЪौрдеाрдИ рдЬрд▓ рд╣ी рдЬрд▓ рджिрдпा рд╣ै। рд╢рд░ीрд░ рдХे рдХुрд▓ рд╡рдЬрди рдХा 70 рдк्рд░рддिрд╢рдд рднाрдЧ рдЬрд▓ рд╣ी рд╣ै। рдЗрд╕ी рд╕े рдЖрдк рд╕рдордЭ рд╕рдХрддे рд╣ै рдХि рдЬрд▓ рддрдд्рд╡ рдХिрддрдиा рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╣ै। рдЬрд▓ рдк्рд░ाрдгिрдпों рдХे рдЬीрд╡рди рдХा рдЖрдзाрд░ рд╣ै। рдЬрд▓ рдЬीрд╡рди рдХे ...

Purpose of Yoga

Heya, Heyahetu, Hana and Hanopaya have been described as the main subjects of Indian philosophy. Yogdarshan also has the same opinion. Therefore, like other philosophies, the main objective of Yogdarshan is also the removal of sorrow. In the very beginning of his Yogasutra, Patanjali describes the state of perfection of yoga and says-   'Tada Drashtuva Swaroope Avasthanam'. 'рддрджा рджृрд╖्рдЯुрд╡ рд╕्рд╡рд░ूрдкे рдЕрд╡рд╕्рдеाрдирдо्'। That is, when yoga is perfected, the seer (soul) becomes situated in its pure form. This state is attained only after the complete retirement of sorrows. The cause of sorrows is the different attitudes of the chitta, due to which the chitta remains in an unnatural state and is unable to give knowledge of his true nature. At the root of the chitta's inclinations are present avidya etc. kleshas, as a result of which various tendencies remain in the chitta. Maharishi Patanjali Abhyaas-Vairagya, Ishwar Pranidhan, KriyaYoga and Ashtanga Yoga mainly in the form of measu...

рдкंрдЪрддрдд्рд╡ों рдХा рдоाрдирд╡ рд╢рд░ीрд░ рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡ рд╡ рдорд╣рдд्рд╡

рдкंрдЪрддрдд्рд╡ों рдХा рдоाрдирд╡ рд╢рд░ीрд░ рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡ рд╡ рдорд╣рдд्рд╡ Effect and importance of Panchatatva on human body рдЫिрддी рдЬрд▓ рдкाрд╡рдХ рдЧрдЧрди рд╕рдоीрд░ा, рдкंрдЪрддрдд्рд╡ рд░рдЪिрдд рдЕрдзрдо рд╕рд░ीрд░ा।। рдЕрд░्рдеाрдд рдкृрде्рд╡ी, рдЬрд▓, рдЕрдЧ्рдиि, рд╡ाрдпु рдФрд░ рдЖрдХाрд╢ рд╕े рд╣рдоाрд░ा (рднौрддिрдХ) рд╢рд░ीрд░ рдмрдиा рд╣ै। рдЗрдирдоें рдХेрд╡рд▓ рдЪाрд░ рд╣ी рддрдд्рд╡ рдкृрде्рд╡ी, рдЬрд▓ рдЕрдЧ्рдиि рдФрд░ рд╡ाрдпु рд╣рдоाрд░े рднोрдЬрди рдХी рдХोрдЯि рдоें рдЖрддे рд╣ैं। рд░рд╕, рд░рдХ्рдд, рдоांрд╕, рднेрдж, рдЕрд╕्рдеि, рдордЬ्рдЬा, рдПрд╡ं рд╢ुрдХ्рд░ рдЗрди рд╕ाрдд рдзाрддुрдУं рд╕े рдоिрд▓рдХрд░ рдмрдиे рд╢рд░ीрд░ рдХो рд╣рдо рджेрд╣ рдХрд╣рддे рд╣ैं। рдпा рд╕्рдеूрд▓ рд╢рд░ीрд░ рдХрд╣рддे рд╣ैं। рдЖрдХाрд╢, рд╡ाрдпु, рдЕрдЧ्рдиि рдЬрд▓ рдФрд░ рдкृрде्рд╡ी рдпे рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рднूрдд рд╣ैं। рдпे рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдорд╣ाрднूрдд рдоिрд▓рдХрд░ рд╣ी рд╣рдоाрд░े рд╢рд░ीрд░ рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХрд░рддे рд╣ैं рдпे рдкाँрдЪ рддрдд्рд╡ рдЬрдм рдк्рд░рдХृрддि рдоें рдЕрд▓рдЧ рд░рд╣рддे рд╣ैं рддो рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рд╣ोрдиे рдХे рдиाрддे рдЕрддि рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╣ोрддे рд╣ैं рдкрд░рди्рддु рдЬрдм рд╡рд╣ рд╕्рдеूрд▓ рд╣ो рдЬाрддे рд╣ैं рддो рдЕрдкेрдХ्рд╖ाрдХृрдд рдХрдо рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╣ोрддे рд╣ैं। рдк्рд░рдХृрддि рдПрд╡ं рд╣рдо рдоें рд╕рдоाрди рддрдд्рд╡ рд╣ोрдиे рдкрд░ рднी рдк्рд░ाрдХृрддिрдХ рд╣рдорд╕े рдХрдИ рдЬ्рдпाрджा рд╢рдХ्рддिрд╢ाрд▓ी рд╣ोрддी рд╣ै। рдЕрддः рд╣рдоें рдк्рд░ाрдХृрддि рдПрд╡ं рдЙрд╕рдоें рдкाрдП рдЬाрдиे рд╡ाрд▓े рддрдд्рд╡ों рдоें рд╕ाрдоंрдЬрд╕्рдп рд╕्рдеाрдкिрдд рдХрд░рдиा рдЖрдиा рдЪाрд╣िрдП рддрднी рд╣рдо рдЕрдкрдиे рдЕрди्рджрд░ рдЕрдзिрдХ рд╢рдХ्рддि рдХा рд╡िрдХाрд╕ рдХрд░ рдкाрдпेंрдЧे।   рдЖрдХाрд╢ рддрдд्рд╡ рдХा рдоाрдирд╡ рд╢рд░ीрд░ рдкрд░ рдк्рд░рднाрд╡ рд╡ рдорд╣рдд्рд╡:- Effect and importance of sky element on human body...